Bu sanal dosya doğa severlere adanmışdır.
Gerçek doğa severlere.....
natura

Sınıflandırma

Kokar ardıçın soykütüğüne (Phylogeny) göre sınıflandırılması çizelgede.

Bitkibilimcesi Özcesi
Family
Subfamily
Genus
Section
Species
Cupressaceae
Cupressoideae
Juniperus
Sabina
foetidissima
aile
alt aile
cins
kısım
tür
Servigiller
Servigibiler*
Ardıçlar
Pulsu yapraklılar*
Kokar ardıç
Binomial name Juniperus foetidissima Willd. ikili ad

* işaretli adlar resmi değil, sınıflandırma aklınızda kolay kalsın diye ben uydurdum. Latince sabina İtalyan yerleşim merkezi Sabini'den geliyor.

Juniperus foetidissima türünü bilimsel olarak ilk tanımlayıp yayınlayan kişi Willd., yani 1765-1812 yıllarında yaşamış Alman bilimadamı Carl Ludwig von Willdenow. Dayandığı yayın 1806 baskılı ve latince "Species Plantarum", cilt 4/2, sayfa 853. Yayına buradan ulaşabilirsiniz.

kokar ardıç

Alttürü yok.

Adköken

foetidissima, latince foeteo = leş gibi kokmakdan geliyor, yerli adı da burdan yabancı adları da: foetid juniper, stinking juniper. Yöresel olarak kara ardıç, kokulu ardıç, yağ ardıcı adları da kullanılıyor.

kokar ardıç
Kaleboynu, Göksun - Kahramanmaraş, Türkiye.

Yayılım

Yurdumuzda Ege, Batı ve Orta Karadeniz, Doğu Akdeniz’de doğal yayılış yapar. Gümüşhane, Kahramanmaraş, Karabük, Sivas illerimizde varlığı belgelidir. Kokar ardıçın yurdumuzda Amasya, Ankara, Antalya, Artvin, Balıkesir, Gümüşhane, Kahramanmaraş, Konya, Kütahya, Muğla, ve Niğde illerinde, 700-1900 m yükseltilerde, alpin çalılıklarda yetiştiği bildiriliyor.

yerel yayılım

Küresel yayılımı oldukça geniş: Arnavutluk, doğu Ege adaları, İran, Kafkaslar, Kıbrıs, Kırım, Lübnan, Suriye, Turkmenistan, Yugoslavia, Yunanistan. Liste ve harita için bakınız.

Anıt ağaçlar

Bakmayın siz adının kokar olduğuna. Ağaç kokmuyor. Odunuda mis gibi kokuyor. Amaaa, yaprakları elinizle ezerseniz, o zaman leş.... Leş meş, ülkemiz kokar ardınçtan çok şanslı. Antalyanın Elmalı İlçesinde, Tekke deresinde yaşayan ve 1995 yılında anıt ağaç ilan edilen Aslan Ardıç (Lion Juniper), 1725 yaşında, dünyanın en yaşlı kokar ardıçı. 347 cm dbh (Diameter at breast height – göğüs yüksekliğinde çapı) ve 25 m tepe yüksekliği ile tam bir anıt. Bir kaç resim de burada var.

aslan ardıç
Aslan ardıç

Türkiye'deki en eski ardıç ağacının Konya, Taşkent ilçesine bağlı Alata (Balcılar)'da bulunnan kokar ardıç olduğu iddia edilmektedir. Bu iddiaya göre bin veya 2300 yaşında, yaklaşık 12 metre boyunda, 12 metre çapında olan bu ağaca altı, eskiden koyunlara ağıllık ettiği için yöresel olarak "ağıl ağaç" denilmektedir. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından bu ağaç, 2002 yılında tescil edilmiş, ve koruma altına alınmıştır.

ağıl ağaç 1 ağıl ağaç 2
Ağıl ağaç

Ana Ardıç olarak anılan, Mersin ilinin, Çamlıyayla ilçesinden kuzeye doğru yaklaşık 20 km. kadar gidildiğinde Bolkar Dağları eteğinde ve Kadıncık vadisinin milli parkının kuzeyinde, Kozpınarı denilen yerde (37°15′58″N 34°33′41″E) bulunan anıt ağaçtır. Bugün 1107 yaşında bir ağaçtır. Ana Ardıç'ın yanındaki kütüğe çakılan kimliğinde, - Yaygın Adı: Ana Ardıç - Bilimsel Adı: Juniperus foetidissima - Türkçe adı: Kokar ardıç - Yaşı: 1100 - Boyu: 22 m - Çapı: 3,5 m - MP Tescil Nu: 16 - kayıtları vardır.

ana ardıç
Ana Ardıç

Yapı

Kokar ardıç herdem yeşil, genelde 10-15 metreye kadar boylanabilen, 1 m dbh çap yapabilen, gençlikte düzgün ve piramidal bir yapıya sahip, ılıman iklim ağacıdır. Soğuğa dayanıklıdır. Güneş sever. Taşlı, kumlu, drenajı iyi topraklarda iyi gelişir. Dallar yukarı doğru yönelmiştir. Öz odunu açık kırmızı ve çok güzel kokuludur. Genç sürgünler kısa, kalın, belirgin şekilde dört köşelidir.

Bazı alt dallardaki yapraklar koyu yeşil renkli ve iğne yapraklı olup, bu iğneler 2-3 mm boyunda sivri uçlu ve batıcıdır. İğne yapraklar sürgüne gevşek bir şekilde kapanmıştır. Diğer dallardaki yapraklar ise 1,5-2 mm boyunda kalın pul yaprak biçiminde olup, çok belirgin olmayan yağ bezleri vardır.

yapraklar

İki Evciklidir. Erkek çiçekler sonbaharda belirmeye başlayıp, Mart ayında olgunlaşırlar. Sürgün uçlarında ve 2-4 mm boyundadırlar. Dişi çiçekler Mart ayında çıkarlar, pembe-truncu renkli ve 1,5-2 mm boyundadırlar. Tozlaşma Mart ayında olur.

Üzümsü kozalaklar 8-12 mm çapında ve üzeri mavi dumanlıdır. Olgunlaşınca siyah renkli olurlar. Kısa sürgünler ucunda dik bir biçimdedirler. Her kozalakta 1-3 tohum bulunur. Bazen 3 tohum birbiriyle kaynaşmıştır. Çelikleme ve tohumla üretilir.

yaşlı
Gömbe, Akdağ,2000 m.

Kullanımı

Kullanımı hakkında bilgi yok.

KAYNAKÇA

wikipedia
wikimedia
conifers.org tanımlama detayı çok iyi.
Doğanay - Yrd.Doç.Dr. Doğanay Yener - İstanbul Üniversitesi, Orman Fakültesi, Peyzaj Mimarlığı Bölümü, Bitki Materyali ve Yetiştirme Tekniği Anabilim Dalı - Bitki Materyali I: Gymnospermae - 9. ders
Michael P. FRANKΙS GALLERY
Türkiye ardıç türlerinin doğal yayılışları...